TRƯỜNG THCS NGUYỄN NGHIÊM

PHẦN ĐẠI SỐ
Chương I : SỐ HỮU TỈ – SỐ THỰC
Ngày soạn : 14/8/2011. Ngày dạy: 15/8/2011 Lóp: 7A1, 7A2
Tiết 1: §1.TẬP HỢP Q CÁC SỐ HỮU TỈ

MỤC TIÊU:
+HS hiểu được khái niệm số hữu tỉ, cách biểu diễn sỗ hữu tỉ trên trục số và so sánh các số hữu tỉ. Bước đầu nhận biết được mối quan hệ giữa các tập hợp số : N ( Z ( Q.
+HS biết biểu diễn số hữu tỉ trên trục số, biết so sánh hai số hữu tỉ.
CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH:
-GV:
+Bảng phụ ghi sơ đồ quan hệ giữa 3 tập hợp số : N, Z, Q và các bài tập.
+Thước thẳng có chia khoảng, phấn màu.
-HS:
+Ôn tập các kiến thức: Phân số bằng nhau, tính chất cơ bản của phân số, qui đồng mẫu số các phân số, so sánh số nguyên, so sánh phân số, biểu diễn số nguyên trên trục số.
TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
I.Hoạt động I: Tìm hiểu chương trình Đại số 7 (5 ph).

Hoạt động của giáo viên
-Giới thiệu chương trình Đại số lớp 7 gồm 4 chương.
-Nêu yêu cầu về sách, vở ghi, vở BT, dụng cụ học tập, ý thức và phương pháp học tập bộ môn toán.
-Giới thiệu sơ lược về chương I Số hữu tỉ – Số thực.
Hoạt động của học sinh
-Nghe GV hướng dẫn.

-Ghi lại các yêu cầu cua GV để thực hiện.


-Mở mục lục trang 142 SGK theo dõi.


II.Hoạt động 2: Tìm hiểu số hữu tỉ (12 ph).
HĐ của Giáo viên
-Cho các số:
3; -0,5; 0;
;

-Em hãy viết mỗi số trên thành 3 phân số bằng nó.
-Hỏi: Mỗi số trên có thể viết thành bao nhiêu phân số bằng nó?
-GV bổ xung vào cuối các dãy số các dấu …
HĐ của Học sinh
-5 HS lên bảng lần lượt viết mỗi số đã cho thành 3 phân số bằng nó.
-Các HS khác làm vào vở.

-Trả lời:
Có thể viết mỗi số trên thành vô số phân số bằng nó.
Ghi bảng
1.Số hữu tỉ:VD:
*

*

*

*

*




-ở lớp 6 ta đã biết: Các phân số bằng nhau là các cách viết khác nhau của cùng một số, số đó được gọi là số hữu tỉ. Vậy các số trên:
3; -0,5; 0;
;
đều là số hữu tỉ.
-Hỏi: Vậy thế nào là số hữu tỉ?
-Giới thiệu tập hợp các số hữu tỉ được ký hiệu là Q.
-Yêu cầu đại diện HS đứng tại chỗ trả lời, GV ghi kết quả lên bảng.
+Số nguyên a có phải là số hữu tỉ không? Vì sao?
+Vậy em có nhận xét gì về mối quan hệ giữa các tập hợp số N, Z, Q?
-Giới thiệu sơ đồ biểu diễn mối quan hệ giữa 3 tập hợp trên.
-








-Trả lời: Theo định nghĩa trang 5 SGK.
-Đại diện HS trả lời: Số nguyên a có phải là số hữu tỉ, vì số nguyên a viết được dưới dạng phân số là

-Tương tự số tự nhiên n cũng là số hữu tỉ.
-Quan hệ: N ( Z; Z ( Q.
-Quan sát sơ đồ.

-HS tự làm BT 1 vào vở bài tập.
-Đại diện HS trả lới kết quả.
-Định nghĩa:
Số hữu tỉ là số viết được dưới dạng phân số với a, b ( Z, b ( 0
-Kí hiệu tập hợp số hữu tỉ:
Q


*

*

*
Vậy các số trên đều là số hữu tỉ.
a ( Z thì
( a ( Q
n ( N thì
( n ( Q
BT 1:
-3 ( N ; -3 ( Z ; -3 ( Q
( Z;
(Q;N( Z ( Q.

 III.Hoạt động 3: Biểu diễn số hữu tỉ trên trục số (10 ph).

-Vẽ trục số.
-Yêu cầu HS biểu diễn các số nguyên –1; 1; 2 trên trục số đã vẽ.
-Nói: Tương tự đối với số nguyên, ta có thể biểu diễn mọi số hữu tỉ trên trục số.
VD